Miranda

Manen van
Uranus:


Cordelia
Ophelia
Bianca
Cressida
Desdemona
Juliët
Portia
Rosalinde
Belinda
Puck
Miranda
Ariël
Umbriël
Titania
Oberon
Caliban
Sycorax

( Manen met een diameter > 40 kilometer )





De op vier na grootste maan van Uranus is een intrigerende maar vooralsnog onbereikbare speeltuin voor astrogeologen. In plaats van inslagkraters zijn het talloze, soms kriskras door elkaar lopende, breuklijnen, canyons en heuvelruggen die het oppervlak van Miranda domineren. Dergelijke chaotische structuren wijzen erop dat deze ijzige satelliet een bijzonder actieve geologische periode achter de rug heeft. De Nederlandse astronoom Gerard Kuiper ontdekte Miranda reeds in 1948 met behulp van een telescoop op aarde.



Miranda heeft een diameter van ongeveer 470 kilometer. Omdat het hemellichaam diverse scherp van elkaar afgesneden geologische regionen en kleurschakeringen vertoont, heeft haar oppervlak wel iets weg van een puzzel die verkeerd is gelegd. Gecombineerd met de aanwezigheid van de talrijke langgerekte structuren, leidt deze constatering onder astronomen tot veel getheoretiseer. Het is in ieder geval aannemelijk dat het ijzige inwendige van Miranda door haar relatief korte afstand ten opzichte van Uranus blootstaat aan een vorm van getijdenverwarming. Dit zou niet alleen bewegingen en vervormingen van de maankorst kunnen veroorzaken, maar ook cryovulkanische processen waarbij relatief warme en zuivere stoffen opwellen en het oppervlak plaatselijk ‘verversen’. Een andere hypothese, die de eerste geenszins uitsluit, is dat Miranda tijdens haar bestaan al meermaals door inslagen in stukken is geslagen. Door hernieuwde samenklonteringen van grote fragmenten zou de maan nu een geschakeerd en onsamenhangend uiterlijk bezitten.

Op 24 januari 1986 scheerde de Amerikaanse ruimtesonde Voyager 2 vlak langs Miranda. Op een kleinste afstand van ongeveer 30.000 kilometer kon de robotische verkenner fotografisch al oppervlaktedetails van enkele honderden meters onderscheiden. Op de maan bleek onder meer een klif aanwezig met een hoogte van ruim twintig kilometer. Sindsdien staat deze klif bekend als de Veronarots: de hoogste in het zonnestelsel.

Waarschijnlijk bestaat Miranda grotendeels uit (water)ijs, aangevuld met gesteenten en organische stoffen.

Auteur(s):     A.S.





Miranda in cijfers
Gemiddelde diameter 471 km
Massa 6,59 × 10^19 kg
Gemiddelde dichtheid 1,20 g/cm^3
Zwaartekracht aan oppervlak 0,079 m/s^2
Gemiddelde afstand tot het centrum van Uranus 129.390 km
Omlooptijd 1 d 9 u 55 m
Hoek rotatieas
Rotatieperiode 1 d 9 u 55 m
Weerkaatsingsvermogen 0,32
Temperatuur aan oppervlak gem. 59 K
max. 86 K
Databron: NASA